CÁCH ĐÂY 10 NĂM, DOANH NGHIỆP TUYỂN NGƯỜI BIẾT QUẢN LÝ. HÔM NAY, HỌ TÌM NGƯỜI BIẾT QUẢN LÝ CÙNG AI.

"AI sẽ cướp việc của con người."

Đó có lẽ là câu nói được nhắc đến nhiều nhất trong vài năm trở lại đây.

Mỗi khi một công cụ AI mới xuất hiện, hàng loạt dự đoán lại xuất hiện theo sau.

Nhân viên văn phòng sẽ bị thay thế.

Marketing sẽ thay đổi.

Lập trình viên sẽ ít được tuyển dụng hơn.

Ngay cả những vị trí quản lý cũng không còn an toàn.

Nhưng nếu quan sát kỹ hơn, bạn sẽ thấy doanh nghiệp không hề ngừng tuyển dụng.

Điều thay đổi là tiêu chí tuyển dụng.

Ngày nay, rất nhiều doanh nghiệp không chỉ cần một người biết lập kế hoạch hay quản lý đội nhóm.

Họ cần những người có thể hiểu dữ liệu, ứng dụng AI vào vận hành, đưa ra quyết định dựa trên phân tích và dẫn dắt quá trình chuyển đổi số.

Nói cách khác...

AI không làm biến mất vai trò của nhà quản lý.

AI đang buộc nhà quản lý phải trở thành một phiên bản hoàn toàn mới.

Đó cũng là lý do nhiều trường đại học trên thế giới bắt đầu thay đổi chương trình đào tạo.

Thay vì tách biệt công nghệ và kinh doanh, họ kết hợp hai lĩnh vực này trong cùng một chương trình học.

Một ví dụ tiêu biểu là chương trình BSc in Intelligent & Innovative Management do UTM-CRCS Macao Centre triển khai. Chương trình được xây dựng với định hướng tích hợp AI, dữ liệu, quản trị, đổi mới sáng tạo và năng lực lãnh đạo để đào tạo nguồn nhân lực phù hợp với bối cảnh chuyển đổi số của doanh nghiệp.

Đó không chỉ là một ngành học mới.

Đó là cách giáo dục đang phản ứng trước một thị trường lao động hoàn toàn mới.

1. DOANH NGHIỆP KHÔNG THIẾU AI. HỌ ĐANG THIẾU NHỮNG NGƯỜI BIẾT DẪN DẮT AI.

Khi ChatGPT, Copilot hay nhiều nền tảng AI tạo sinh trở nên phổ biến, nhiều người cho rằng lợi thế cạnh tranh nằm ở việc biết sử dụng công cụ.

Nhưng trên thực tế, khoảng cách ấy đang thu hẹp rất nhanh.

Điều tạo ra khác biệt không còn là việc có AI.

Mà là biết ứng dụng AI vào đúng bài toán kinh doanh.

Một doanh nghiệp không cần nhà quản lý chỉ biết sử dụng chatbot.

Họ cần người có thể trả lời những câu hỏi lớn hơn.

• AI có thể giúp tối ưu vận hành như thế nào?
• Dữ liệu nào cần được phân tích trước khi ra quyết định?
• Công nghệ nào phù hợp với mô hình kinh doanh?
• Làm sao để chuyển đổi số nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả và trải nghiệm khách hàng?

Đó là lý do ngày càng nhiều vị trí quản lý yêu cầu kiến thức liên ngành thay vì chỉ giỏi một chuyên môn.

Theo tài liệu chương trình, Intelligent & Innovative Management được xây dựng theo mô hình "Dual Core", kết hợp kiến thức về công nghệ thông minh với quản trị, đổi mới sáng tạo và ứng dụng chiến lược trong doanh nghiệp.

Đây là tư duy đào tạo phản ánh khá rõ nhu cầu của thị trường hiện nay.

2. TƯƠNG LAI KHÔNG CÒN LÀ "AI HAY BUSINESS". MÀ LÀ "AI + BUSINESS".

Một trong những câu hỏi phổ biến nhất của học sinh hiện nay là:

"Em nên học Công nghệ thông tin hay Quản trị kinh doanh?"

Đó là một câu hỏi hợp lý.

Nhưng cũng có thể là một câu hỏi của quá khứ.

Bởi trong nhiều doanh nghiệp hiện đại, hai lĩnh vực này không còn hoạt động tách biệt.

Một nhà quản lý cần hiểu dữ liệu.

Một chuyên gia công nghệ cần hiểu mô hình kinh doanh.

Một người làm marketing cần biết AI có thể tối ưu hành trình khách hàng ra sao.

Một nhà quản trị khách sạn cần hiểu tự động hóa, dữ liệu và trải nghiệm số.

Đó là lý do chương trình Intelligent & Innovative Management không đi theo hướng đào tạo truyền thống.

Lộ trình học tích hợp từ lập trình, kinh tế số, dữ liệu, AI, quản trị, đổi mới sáng tạo đến chiến lược kinh doanh, giúp sinh viên phát triển đồng thời năng lực công nghệ và tư duy quản lý.

Điều đó phản ánh một thực tế:

Trong kỷ nguyên AI, lợi thế không thuộc về người biết nhiều nhất.

Mà thuộc về người kết nối được nhiều lĩnh vực nhất.

3. AI CÓ THỂ PHÂN TÍCH DỮ LIỆU. NHƯNG CON NGƯỜI VẪN PHẢI ĐƯA RA QUYẾT ĐỊNH.

Có một hiểu lầm khá phổ biến.

Nhiều người nghĩ AI sẽ thay thế hoàn toàn vai trò của nhà quản lý.

Thực tế, AI có thể xử lý khối lượng dữ liệu khổng lồ trong thời gian rất ngắn.

Nhưng AI không chịu trách nhiệm trước khách hàng.

Không truyền cảm hứng cho đội ngũ.

Không xây dựng văn hóa doanh nghiệp.

Và cũng không chịu trách nhiệm cho những quyết định mang tính chiến lược.

Những điều đó vẫn thuộc về con người.

Chính vì vậy, vai trò của nhà quản lý trong tương lai sẽ không nhỏ đi.

Mà sẽ thay đổi.

Họ sẽ dành ít thời gian hơn cho các công việc lặp lại.

Và nhiều thời gian hơn cho tư duy chiến lược, đổi mới sáng tạo, lãnh đạo và ra quyết định.

Đó cũng là lý do chương trình đặc biệt chú trọng phát triển năng lực phản biện, kỹ năng lãnh đạo, hợp tác đa văn hóa và khả năng ra quyết định bên cạnh các học phần về AI và dữ liệu.

4. MỘT NHÀ QUẢN LÝ GIỎI TRONG TƯƠNG LAI KHÔNG CẦN TRỞ THÀNH KỸ SƯ AI. NHƯNG CẦN BIẾT CÁCH LÀM VIỆC CÙNG AI.

Có một quan niệm khá phổ biến:

Muốn làm việc với AI thì phải biết lập trình.

Điều này đúng với những người phát triển công nghệ.

Nhưng chưa hẳn đúng với những người sẽ quản lý doanh nghiệp trong tương lai.

Một CEO không cần tự xây dựng mô hình AI.

Một Giám đốc Marketing không nhất thiết phải viết thuật toán.

Một Quản lý Khách sạn cũng không cần trở thành Data Scientist.

Điều họ cần là hiểu:

• AI có thể giải quyết bài toán nào.
• Dữ liệu nào đủ tin cậy để ra quyết định.
• Khi nào nên tự động hóa.
• Khi nào con người vẫn cần giữ vai trò trung tâm.
• Làm thế nào để cân bằng giữa công nghệ và trải nghiệm khách hàng.

Đó là lý do nhiều doanh nghiệp hiện nay đánh giá cao những nhân sự có khả năng kết nối giữa công nghệ và kinh doanh.

Không phải người viết ra AI.

Mà là người biết khai thác AI để tạo ra giá trị cho tổ chức.

Đây cũng là tư duy được phản ánh trong chương trình Intelligent & Innovative Management khi kết hợp kiến thức về trí tuệ nhân tạo, dữ liệu và đổi mới với các học phần quản trị, lãnh đạo và chiến lược kinh doanh.

5. ĐIỀU GÌ KHIẾN CHƯƠNG TRÌNH INTELLIGENT & INNOVATIVE MANAGEMENT KHÁC BIỆT?

Nếu chỉ nhìn vào tên chương trình, nhiều người sẽ nghĩ đây là một ngành Quản trị kinh doanh được bổ sung thêm vài môn về AI.

Nhưng khi tìm hiểu sâu hơn, có thể thấy định hướng của chương trình khác ở chính cách xây dựng năng lực cho sinh viên.

Thay vì đào tạo theo từng lĩnh vực riêng lẻ, chương trình được thiết kế theo hướng liên ngành.

Sinh viên không chỉ tiếp cận các nội dung về quản trị doanh nghiệp mà còn được làm quen với:

• Artificial Intelligence.
• Data Analytics.
• Digital Transformation.
• Innovation Management.
• Entrepreneurship.
• Strategic Decision Making.
• Leadership.
• Hospitality Innovation.

Theo brochure, chương trình áp dụng mô hình đào tạo "Dual Core", kết hợp giữa nền tảng quản trị và công nghệ, đồng thời tăng cường học tập theo dự án, giải quyết tình huống thực tế và phát triển kỹ năng lãnh đạo trong bối cảnh chuyển đổi số.

Một điểm đáng chú ý khác là sinh viên có cơ hội học tập trong môi trường kết nối với hệ sinh thái du lịch, dịch vụ và kinh doanh của Macao và Khu vực Vịnh Lớn (Greater Bay Area) – một trong những khu vực kinh tế năng động của châu Á. Điều này giúp việc học không chỉ dừng lại trong lớp học mà còn gắn với bối cảnh doanh nghiệp thực tế.

Đó là sự khác biệt giữa:

Học để biết.

Và

Học để giải quyết vấn đề.

6. TƯƠNG LAI KHÔNG THUỘC VỀ AI. TƯƠNG LAI THUỘC VỀ NHỮNG NGƯỜI BIẾT LÀM VIỆC CÙNG AI.

Trong nhiều năm tới, AI chắc chắn sẽ tiếp tục phát triển.

Nhiều công việc sẽ thay đổi.

Nhiều quy trình sẽ được tự động hóa.

Nhưng có một điều rất khó thay thế.

Đó là khả năng của con người trong việc:

• Đặt ra những câu hỏi đúng.
• Đưa ra quyết định khi không có đáp án hoàn hảo.
• Dẫn dắt đội ngũ vượt qua thay đổi.
• Hiểu cảm xúc và nhu cầu của khách hàng.
• Biến công nghệ thành giá trị kinh doanh.

Đó là lý do nhiều chuyên gia cho rằng lợi thế cạnh tranh trong tương lai sẽ không còn nằm ở việc biết sử dụng AI.

Mà nằm ở việc biết lãnh đạo trong thời đại AI.

Đó cũng là triết lý mà chương trình Intelligent & Innovative Management đang theo đuổi.

Không đào tạo sinh viên để cạnh tranh với AI.

Mà đào tạo họ để làm chủ những công cụ mới và dẫn dắt doanh nghiệp trong kỷ nguyên số.

KẾT LUẬN

Mỗi cuộc cách mạng công nghệ đều đặt ra một câu hỏi cho giáo dục.

Trong thời đại AI, câu hỏi ấy không còn là:

"Sinh viên cần học thêm công nghệ gì?"

Mà là:

"Sinh viên cần trở thành người như thế nào để vẫn tạo ra giá trị khi công nghệ ngày càng thông minh hơn?"

Đó là lý do những chương trình đào tạo kết hợp giữa quản trị, đổi mới sáng tạo và trí tuệ nhân tạo ngày càng được quan tâm.

Chương trình BSc in Intelligent & Innovative Management tại UTM-CRCS Macao Centre được xây dựng theo hướng đó: phát triển đồng thời năng lực quản trị, tư duy đổi mới, hiểu biết về AI và khả năng ra quyết định trong môi trường kinh doanh hiện đại. Bên cạnh kiến thức chuyên môn, sinh viên còn được học tập trong hệ sinh thái kết nối với Greater Bay Area và môi trường kinh doanh quốc tế.

Trong một thế giới mà AI có thể xử lý dữ liệu nhanh hơn con người, lợi thế cạnh tranh sẽ không còn thuộc về người ghi nhớ nhiều kiến thức nhất.

Lợi thế sẽ thuộc về những người biết kết hợp công nghệ với tư duy chiến lược, sáng tạo và khả năng lãnh đạo.

Có lẽ, đó mới là hình ảnh của một nhà quản lý trong thập kỷ tới.